Stoomstroopfabriek Wynants
Restauratie en herbestemming van de industriële erfgoedsite
Borgloon
2017-2019
Hoe verbind je een stroopstokerij uit 1879 met de wereld van vandaag? Naast een restauratie van de fabriek om het ambacht verder te zetten, kreeg de hele erfgoedsite een moderne invulling als toeristische trekpleister en ontmoetingsplek in Borgloon. Een herbestemming waarin de belangen van alle betrokken partijen een plaats kregen.
Herbestemming en heropwaardering van de industriële erfgoedsite
-
In 1879, toen de industriële revolutie sterk op gang kwam in België, bouwde de familie Wynants een stroopfabriek aan het Stationsplein in Borgloon. Waar stroop maken voordien een huiselijke activiteit was, zorgde de nieuwe fabriek voor de commercialisering van wat we nu kennen als de ‘Loonse stroop’. Dankzij stoomkracht kon de amilie Wynants immers op grote schaal stroop stoken en groeide Borgloon uit tot dé plek van de stroop.
In moeilijke economische tijden, toen steeds minder mensen stroop kochten, moest de fabriek na bijna honderd jaar haar deuren sluiten. Maar de gebouwen van de fabriek bleven overeind; sterker nog, ze werden in bescherming genomen als monument van industrieel erfgoed. In de vroege jaren 2000 startten de gebroeders Bleus de ambachtelijke stroopstokerij terug op en maakte het stadsbestuur plannen om de stroopfabriek te restaureren.
Om van dit industrieel erfgoed niet alleen een hedendaagse stokerij, maar ook een toeristische trekpleister te maken, startte de stad Borgloon een ontwerptraject op voor de herbestemming van de site. Hiervoor werkten we nauw samen met de stad Borgloon, het Agentschap Onroerend Erfgoed, Toerisme Vlaanderen, Provincie Limburg, de nutsmaatschappijen, de verantwoordelijke brandweerzone en het toegankelijkheidsbureau. En vertaalden we de doelstellingen van alle partijen naar een duurzame herbestemming van de Stoomstroopfabriek.
-
Met de herbestemming van de Stoomstroopfabriek plaatsen we het sociaal-economische verleden in een hedendaagse, toeristische context. In de gerestaureerde fabriek zet een nieuwe stokerij de productie van authentieke Loonse stroop verder. Naast die economische nijverheid wilden we de fabriekssite ook openen voor het grote publiek en er zo een lokale trekpleister van maken. Een plek waar industrie, ambacht, geschiedenis en ontspanning samenvloeien.
Het vroegere fabrieksplein doopten we om tot het Loons Plein, een ontmoetingsplek voor de plaatselijke bevolking. Op het plein worden markten, stadsfeesten en samenkomsten van lokale verenigingen georganiseerd met zicht op de gerestaureerde stroopfabriek.
Wie Borgloon bezoekt en zich in de fruitstreek wil verdiepen, kan voortaan vanuit het vroegere stationsplein de Stoomstroopfabriek bereiken als toeristische attractie. In de gerestaureerde gebouwen bevinden zich een fruitbelevingscentrum, een bistro met streekgebonden lekkers en een toeristisch onthaal met streekproductenwinkel. De stroopfabriek zelf kan je ook bezoeken en toont als geen ander de verbinding tussen de historiek en de huidige invulling van de industriële erfgoedsite.
